Szukasz systemu uzdatniania wody? Sprawdź produkty dostępne w sklepie internetowym lub napisz do eksperta!


Wiosna już daje nam o sobie znać, jednak zgodnie z powiedzeniem W marcu jak w garncu zdarzają się też chwile pełne mrozu, a nawet śniegu. Co prawda do upalnych dni jeszcze daleko, jednak odwodnienie może nas dotknąć o każdej porze roku. Jak je rozpoznać i w jaki sposób się go wystrzegać?

W artykule Nawadnianie organizmu w czasie upałów – co warto wiedzieć? już wspominałem, iż wysoka temperatura sprawia, że jesteśmy w większym stopniu narażeni na odwodnienie. Jednak ten stan ma o wiele więcej przyczyn i może spotkać osoby w każdym wieku – od niemowlaków aż po osoby starsze niezależnie od pory roku, płci czy miejsca zamieszkania. Zacznę jednak od początku.

Czym jest odwodnienie organizmu?

Odwodnienie często jest klasyfikowane jako stan chorobowy. Pojawia się wtedy, gdy ilość wody w organizmie jest niższa niż realnie potrzebna do prawidłowego funkcjonowania całego wewnętrznego systemu. Organizm daje znać o odwodnieniu już po utracie choćby 1%. Inny typ odwodnienia następuje, kiedy w organizmie zaczyna brakować elektrolitów (niedobór jonów potasu, sodu, magnezu).

W najbardziej dramatycznym wypadku odwodnienie może prowadzić nawet do śmierci.

Na ten stan w szczególności powinny uważać osoby z nadwagą, osoby starcze, kobiety w ciąży, a także niemowlęta.

W medycynie wyróżnia się 3 typy odwodnienia: izotoniczne, hipotoniczne, hipertoniczne. Pierwszy rodzaj jest wynikiem utraty elektrolitów i wody w takim samym stopniu. Drugi jest związany z większą utratą elektrolitów, natomiast odwodnienie hipertoniczne to większa utrata wody niż elektrolitów.

Przyczyn odwodnienia można wymienić całe mnóstwo. Najczęściej wynikają one z utraty wody podczas wymiotów, biegunek, nadmiernego pocenia się czy też w trakcie gorączki. Do mniej znanych powszechnie przyczyn należą:

  • Przyjmowanie zbyt wielu środków, które działają odwadniająco. Do tych produktów możemy zaliczyć choćby kawę czy alkohol
  • Długotrwały wysiłek fizyczny
  • Przyjmowanie niektórych rodzajów leków
  • Dieta zbyt bogata w sól lub zawierająca minimalne ilości soli
  • Dieta bogata w błonnik
  • Szybki spadek wagi
  • Długotrwałe przebywanie w upale, mrozie lub w suchym powietrzu

Jakie skutki niesie ze sobą odwodnienie?

Skutki są w dużej mierze uzależnione od poziomu odwodnienia. Przygotowałem grafikę, która dobrze zilustruje to, co się dzieje w naszym organizmie wraz ze zmniejszaniem się w nim poziomu wody.

infografika ilustrująca skutki odwodnienia na różnych etapach utraty wody

Jeśli macie dzieci, warto też u nich regularnie sprawdzać stan nawodnienia organizmu. Do objawów odwodnienia, które mogą się u nich pojawić zaliczamy: suche usta i język, niewielką ilość łez podczas płaczu, zmniejszenie napięcia skóry, apatię lub rozdrażnienie, zapadnięte ciemiączko.

Naukowo udowodnione zostało, że odwodnienie ma ogromny wpływ na funkcjonowanie mózgu. Ten narząd to w większości woda. Gdy następuje odwodnienie mózg kurczy się, a to jest bezpośrednią przyczyną bólu głowy. W dodatku pogorszeniu ulega nastrój, jesteśmy zdekoncentrowani i często odczuwamy niepokój. Odpowiednie nawodnienie na szczęście szybko łagodzi wszelkie dolegliwości.

Jako jeszcze jeden argument za odpowiednim nawadnianiem organizmu można przytoczyć badania francuskich naukowców, które odbyły się w kwietniu 2014. Celem badaczy było sprawdzenie jakie zmiany zachodzą w organizmie i samopoczuciu człowieka w związku z ilością płynów dostarczanych do organizmu.

W badaniu wzięło udział 55 osób. 30, które wcześniej wypijało niewiele ponad 1 litr wody na dobę poproszono o zwiększenie dawki. Ta grupa po zakończeniu eksperymentu odczuwała mniejsze zmęczenie, poprawę nastroju i brak uczucia pragnienia. Odwrotna sytuacja została zaobserwowana w przypadku 22 osób, które wcześniej piły ponad 2 litry wody, a na czas eksperymentu obniżyły jej spożycie. Ta grupa z kolei skarżyła się na ciągłe bóle głowy, pogorszenie nastroju, zmęczenie oraz szybsze kontuzje w czasie wysiłku fizycznego.

4 proste kroki do łatwego sprawdzenia stanu odwodnienia

KROK 1: Częstotliwość oddawania moczu – jak się okazuje każdy z nas bywa z tego powodu w toalecie od 4 do 7 razy w ciągu doby. Jeśli oddanie moczu w ciągu dnia następuje mniej niż 4 razy to oznacza, że mamy do czynienia z odwodnieniem.

KROK 2: Obserwacja koloru moczu – to najprostszy sposób na określenie poziomu odwodnienia. Odpowiedni odcień to biały lub jasnożółty

KROK 3: Zapach – przy odpowiednim nawodnieniu mocz jest praktycznie bezwonny

KROK 4: Czysta kalkulacja – policz ile wody spożywasz oraz jak duża jest różnica między tym, co wypijasz, a realnym zapotrzebowaniem

Recepta na leczenie i zapobieganie

Leczenie odwodnienia

Jeśli już dojedzie do odwodnienia niezbędne będzie leczenie, które jest dopasowane do skali utraty wody oraz elektrolitów, a także rodzaju odwodnienia. W skrajnych przypadkach niezbędna jest hospitalizacja.

Przede wszystkim należy zapobiec dalszej utracie płynów z organizmu. Kiedy odwodnienie dotyczy w większym stopniu utraty wody niż elektrolitów, wtedy podaje się płyny bezelektrolitowe takie jak woda czy gorzka herbata. W przypadku pozostałych rodzajów odwodnienia można podawać glukozę, roztwór chlorku sodu lub roztwór chlorku potasu.

Zapobieganie

Większość z nas ma styczność z pozornym nawodnieniem organizmu. To znaczy, że pijemy dużo, a mimo to nie jesteśmy nawodnieni. Tak się dzieje na przykład, gdy naszymi głównymi napojami są kawy i herbaty, ponieważ wypłukują z organizmu duże ilości potasu i magnezu. Przez to możemy odczuwać drżenie mięśni, zmęczenie czy znużenie. Kolorowe napoje gazowane także nie są dobrym pomysłem – zawierają duże ilości cukru i substancji sztucznych zaś niewiele cennych minerałów.

Najlepszym sposobem na nawodnienie organizmu we właściwym stopniu jest regularne picie czystej wody, nawet gdy nie odczuwamy pragnienia. Od dziś pozbywamy się wszelkich napojów słodzonych oraz odwadniających i zamieniamy je na zwykłą wodę. Oprócz tego do każdej szklanki warto dodać trochę soli, ponieważ ta świetnie zatrzymuje wodę w organizmie.

Czy oby na pewno wody nigdy za wiele?

W tym wszystkim łatwo stracić głowę, jednak nie należy też przesadzać w drugą stronę, ponieważ nadmiar wody w organizmie jest tak samo groźny jak jej brak.

Skutkiem nadmiaru wody w organizmie jest wypłukanie jonów sodu, a przez to zaburzenie gospodarki izotonicznej.

Opisana wyżej definicja nie jest jednak jedyną z opcji. Często mówi się o nadmiarze wody w organizmie w kontekście jej zatrzymania, które paradoksalnie także wynika z odwodnienia. W niektórych przypadkach zdarza się, że im mniej pijemy, tym bardziej organizm stara się zatrzymać każde dostarczane do niego płyny.

Oprócz tego zatrzymanie wody w organizmie często wynika z diety ubogiej w minerały. U niektórych przyczyną może być też nadmiar soli w diecie.

Inne przyczyny to: dieta odchudzająca, alkohol, miesiączka, ciąża, upały, stała pozycja ciała, mała aktywność fizyczna oraz leki.

W dodatku zatrzymanie wody w organizmie może świadczyć o występowaniu chorób wśród których można wymienić: choroby związane z wątrobą i sercem, niewydolność tarczycy, choroby nerek.

Jak rozpoznać nadmiar wody w organizmie? Najprawdopodobniej zauważymy obrzęki, wzrost wagi ciała, dokuczliwe będzie opuchnięcie oczu po przebudzeniu oraz puchnięcie palców. Można spotkać się także z uczuciem ciężkości oraz zmęczenia. Ponadto mogą nam towarzyszyć bóle głowy oraz rozdrażnienie.

Jak radzić sobie z nadmiarem wody w organizmie?

Na różnych stronach związanych ze zdrowym trybem życia można znaleźć kilka cennych rad związanych ze zwalczaniem tej dolegliwości.

Wybrałem kilka najciekawszych porad, a oto i one:

  • Zadbaj o odpowiednią ilość witamin i minerałów w diecie
  • Pij czystą wodę nawet gdy nie odczuwasz pragnienia
  • Zwiększ spożycie wody
  • Zmień dietę na bogatą w warzywa i owoce
  • Ogranicz ilość soli w swojej diecie
  • Zacznij ćwiczyć
  • Ogranicz ilość cukru w diecie
  • Zadbaj o odpowiednią florę bakteryjną

Odpowiednie nawodnienie przede wszystkim!

Warto wspomnieć, że woda w naszym organizmie bierze się nie tylko z napojów, ale też pokarmów i procesów metabolicznych.

A więc tej życiodajnej substancjo dostarczamy nie tylko pijąc źródlaną wodę czy herbatę, ale także soki, napary ziołowe, jedząc warzywa i owoce oraz inne składniki spożywcze.

Na koniec chciałbym jeszcze pokazać Wam jak w łatwy sposób przeliczyć indywidualne zapotrzebowanie na płyny w ciągu dnia. Najłatwiej przeliczyć to za pomocą metody, w której przyjmuje się, że na każdy kilogram ciała przypada 30 ml wody.

Przyjmując, że osoba waży 70 kilogramów możemy szybko obliczyć, że…

70 kg x 30 ml = 2 100 ml

…ta osoba potrzebuje wypijać każdego dnia około 2,1 litra wody.