Szukasz systemu uzdatniania wody? Sprawdź produkty dostępne w sklepie internetowym lub napisz do eksperta!


Odpowiednio nawodniona uprawa to klucz do sukcesu. Niestety, w obecnym klimacie w Polsce jest to niezwykle trudne ze względu na częste upały oraz długie przerwy w opadach wody. Ze względu na dające się coraz bardziej we znaki zmiany klimatu, wiele upraw wymaga specjalnego nawadniania. Jednym z polecanych sposobów jest kropelkowe automatyczne nawadnianie. Jak działa i czy wodę należy uzdatniać?

Problemy z zasobami wody

Już w artykule Woda a zmiany klimatu – jaki mają ze sobą związek? oraz Susza w Polsce – czy czeka nas katastrofa? wspominałem o tym, że zmiany klimatyczne zachodzą naprawdę szybko, a jednym ze zjawisk, z którym zmagamy się najczęściej jest właśnie susza. Zasoby wody na świecie nie są duże, a stają się właściwie coraz mniejsze, także z powodu coraz większej ilości zanieczyszczeń i nawozów przedostających się do wód. W naszym kraju, w trakcie lata potrafi być obecnie nawet więcej niż 40 dni bez żadnych opadów, a to wiąże się z potrzebą zastosowania odpowiednich środków nawadniania roślin na własną rękę. Hodowcy muszą więc inwestować w systemy, które będą odpowiednio dawkowały wodę do ich upraw.

O tym, jaka woda jest potrzebna w ogrodnictwie i na co warto zwracać uwagę pisałem już w artykułach: Woda dla roślin, czyli jak uzdatniać wodę w ogrodnictwie? oraz Jakie parametry powinna mieć woda w szklarni? Dziś trochę więcej na temat jednego z systemów nawadniania, który cieszy się bardzo dobrymi opiniami i popularnością – systemu kropelkowego

Nawadnianie kropelkowe – co warto wiedzieć?

Linie kroplujące są często wybierane do nawadniania hodowli warzyw i owoców. Rzadziej stosuje się je w przypadku roślin ozdobnych. Rolnicy uznają je za niezwykle efektywny sposób nawadniania sadów, ogrodów, plantacji, upraw warzywnych czy plantacji owoców jagodowych. Linie kroplujące służą w ich wypadku nie tylko do dozowania wody, ale również nawozów. Dystrybucja wspomnianych wcześniej płynów następuje bezpośrednio w sferze korzeniowej, dzięki czemu rośliny bardzo szybko pobierają wodę. To z kolei bardzo korzystnie oddziałuje na nawodnienie roślin, a także wielkość plonów.

To nie jest jedyna zaleta linii nawadniania kropelkowego. Dzięki nim można znacznie zmniejszyć zużycie wody. Nie dochodzi do jej marnotrawienia. Woda jest dostarczana bezpośrednio w pobliżu rośliny. Dzięki temu nie jest marnowana na przestrzeń pomiędzy rzędami.

Przy tego typu uprawach, jak wymienione wyżej, dość istotne jest to, aby woda była podawana bezpośrednio do strefy korzeniowej, a nie na liście roślin. Dzięki temu jest o wiele mniejsze prawdopodobieństwo zaistnienia chorób grzybiczych wśród upraw. To spora korzyść dla środowiska naturalnego oraz zwiększenie się rangi ekologiczności uprawy.

Nawodnienie kropelkowe doskonale sprawdza się przy uprawach owoców miękkich. Truskawki, maliny, borówki bardzo szybko dojrzewają, a więc dość mocno liczy się czas. Przy kropelkowym systemie nawadniania nie trzeba przerywać zbiorów, ponieważ woda nie ma bezpośredniej styczności z owocami lecz z samą rośliną.

Dość istotnym plusem jest także fakt, że nie dochodzi do niszczenia gleby. Pozostaje żyzna i idealna do dalszej uprawy roślin.

Minusy nawodnienia kropelkowego

Początkowo we znaki dość mocno może dać się koszt założenia takiej instalacji. Zwłaszcza w przypadku, kiedy ma być to instalacja w pełni zautomatyzowana. Zaopatrzenie w sterowniki, czujniki wilgotności gleby, czujniki deszczu może się wiązać ze sporym kosztem początkowym.

Systemy nawadniania kropelkowego są dość czułe na zanieczyszczenia w wodzie, toteż ta musi być odpowiedniej jakości. W przeciwnym wypadku może dochodzić do awarii, o czym więcej w dalszej części artykułu.

Jak działa nawadnianie kropelkowe?

Praca automatycznego systemu nawadniania kropelkowego opiera się o punktowe nawilżanie gleby w pobliżu systemu korzennego rośliny. Dzięki temu jest to metoda nie tylko ekologiczna, ale również niezwykle ekonomiczna. Koszt całego systemu jest dość niski, dlatego taka inwestycja w wielu przypadkach okazuje się być niezwykle opłacalna. Instalacja również nie jest uznawana za skomplikowaną, podobnie jak sam proces konserwacji, co stanowi dodatkowy plus.

Nawadnianie kropelkowe jest stosowane na bardzo dużych, jak i na małych plantacjach. Szczególną popularność zyskują wśród plantatorów: ogórków, pomidorów, ziemniaków, szparagów, grochu, kukurydzy. Równie często pojawia się u hodowców: jabłek, wiśni, truskawek, malin i borówek.

Wyróżniamy liniowe i taśmowe systemy nawadniania kropelkowego. W skład zestawu wchodzą: zawory, regulatory i reduktory ciśnienia, filtry, główna linia dystrybucji wody, ewentualnie dodatkowa, boczna linia dystrybucji wody, odpowietrznik, złączki, emitery. Oprócz systemów naziemnych istnieją także systemy nawodnienia podziemnego.

Nawodnienie kropelkowe będzie działało niezależnie od warunków pogodowych. Automatyzacja systemu sprawia, że hodowcy mogą wykonywać wiele czynności równolegle, a w dodatku nie są obciążeni potrzebą ciągłej kontroli upraw.

Przykładowe wytyczne upraw

Kropelkowe systemy nawadniania są często wykorzystywane w uprawach truskawek. Te należy nawadniać bezpośrednio po posadzeniu roślin. Najwięcej wody truskawka potrzebuje od kwietnia do końca zbiorów owoców, a także w sierpniu podczas krzewienia i zawiązywania pąków na następny rok. Truskawki powinny być podlewane rano lub wieczorem. Brak właściwego nawodnienia truskawek prowadzi nierzadko do przedwczesnego dojrzewania owoców.

Opisywana w dzisiejszym artykule metoda nawadniania świetnie sprawdza się także w wypadku pomidorów. W przypadku tych roślin do prawidłowego wzrostu niezbędne jest utrzymanie właściwej wilgotności podłoża. Niedobory wody mogą skutkować zrzucaniem kwiatów i zawiązków, drobnieniem owoców. Jest to także dość częsta przyczyna występowania chorób fizjologicznych u pomidorów. Z kolei zbyt duża ilość podawanej wody może uszkadzać system korzeniowy, powodować więdnięcie i żółknięcie liści. Ilość i częstotliwość podlewania pomidorów jest uzależniona od czynników takich jak: okres uprawy, właściwości podłoża, warunki świetlne, fazy rozwoju rośliny.

Linie kroplujące są także dość często montowane na plantacjach papryki. Te rośliny z kolei wymagają dość sporych ilości wody. Na właściwe nawodnienie szczególną uwagę plantatorzy powinni zwracać w miesiącach takich jak lipiec i sierpień – to okres kwitnienia i zawiązywania owoców. Regularne podlewanie powinno rozpocząć się w fazie kwitnienia rośliny, natomiast plantacja powinna być nawadniana dawką 10-15 litrów na każdy m2.

Jakość wody ma kluczowe znaczenie

W przypadku nawadniania kropelkowego wielu ekspertów wskazuje na to, że znaczenie ma nie tylko sam system, ale też stosowana w nim woda. Jakość wody wykorzystywanej do podlewania upraw jest najczęściej oceniana na podstawie odczynu pH, barwy, a także zasolenia. Przy wykorzystaniu kropelkowych systemów nawadniania dość często niezbędny okazuje się system filtracji i dobór odpowiedniej metody uzdatniania. Potrzeba podjęcia działań w kierunku poprawy jakość wody powinna zostać podjęta z kilku względów.

Przede wszystkim chodzi tu o same uprawy oraz jakość gleb. Wiele gatunków roślin jest wrażliwa na zbyt wysokie zasolenie wody. Ponadto woda może mieć niekorzystny wpływ na jakość i wygląd hodowanych roślin. Tutaj najlepszym przykładem są zbyt wysokie stężenie żelaza, które podczas kontaktu z tlenem zmienia swoją postać na nierozpuszczalną i osiada na roślinach w postaci rdzawych opiłków, które znacznie pogarszają walory estetyczne. Więcej na ten temat było w artykułach: Brudne kamienie i kostka w ogrodzie – jak temu zapobiec?, Czy zażelaziona woda jest szkodliwa?, Zażelaziona woda a system nawadniania – co robić?

Równie istotny jest wpływ jakości wody na sam system nawadniania kropelkowego oraz jego elementy składowe. Najbardziej wrażliwe na zanieczyszczenia są przewody oraz emitery. Substancje, na które należy uważać w szczególności to: żelazo, mangan, wapń, magnez. Zabrudzona woda może pogarszać równomierność wypływu wody poprzez blokowanie emiterów przez wytrącające się w postaci osadu zanieczyszczenia, a także cząstki mechaniczne. Emitery są blokowane częściowo lub całkowicie.

Woda przeznaczona do systemów nawadniania kropelkowego powinna być pozbawiona części stałych i organicznych, biologicznych (glony i bakterie), a także związków chemicznych powodujących osady. Na stan techniczny systemu może mieć wpływ także pH wody. Większość ujęć pozwala na użytkowanie tej o odczynie pH zbliżonym do neutralnego. Są jednak ujęcia, gdzie odczyn wynosi około 8 z powodu dużej ilości soli mineralnych, w tym wapnia i magnezu. Taka woda ma dużą tendencję do wytrącania osadów już nawet przy niższych stężeniach wymienionych substancji (20-30 mg/l).

Jak uzdatnić wodę do systemów nawadniania kroplowego?

Przede wszystkim należy zacząć od przeprowadzenia profesjonalnej analizy wody pod kątem fizykochemicznym. Systemy filtracji do nawadniania dobiera się właśnie na tej podstawie. Warto powierzyć dobór i projekt ekspertowi. Wybór właściwej metody oraz urządzeń jest uzależniony od maksymalnego przepływu wody w instalacji, a także poziomu jej zanieczyszczenia.

Przede wszystkim system nawadniania kropelkowego wymaga odpowiedniej filtracji mechanicznej. Najczęściej pojawiają się filtry siatkowe, piaskowo-żwirowe, dyskowe. Niekiedy dobrą propozycją mogą okazać się kolumny filtracyjne. W przypadku filtrów mechanicznych bardzo często obowiązuje zasada mówiąca o tym, że otwór filtra powinien stanowić 10% otworu emitera. Filtry siatkowe i dyskowe są zazwyczaj stosowane przy wodach stosunkowo dobrej jakości. Najczęściej są zakładane przy instalacjach o mniejszej powierzchni, głównie prywatnych.

Redukcja żelaza i manganu z wody może wymagać zastosowania profesjonalnych odżelaziaczy i odmanganiaczy wody. Szczególnie polecaną metodą jest ta, wykorzystująca w swoim działaniu wstępne napowietrzanie wody z udziałem zewnętrznego aeratora. Więcej na temat odżelaziaczy tego typu w artykule: Przemysłowe odżelaziacze wody – jakie są rozwiązania?

Niekiedy konieczna jest także korekta pH, której można dokonać z zastosowaniem odpowiednich środków chemicznych, o których między innymi w artykule: Co to jest kondycjonowanie wody? Zobacz produkty firmy Transhelsa

Sprawne nawadnianie roślin

Kropelkowe systemy nawadniania wydają się być bardzo dobrym rozwiązaniem, które w przypadku wielu gatunków roślin przyniesie najlepsze, oczekiwane efekty. Podobnie jak w każdym wypadku i tu mamy do czynienia z wieloma zaletami, ale pojawiają się też pewne wady. Zastosowanie odpowiednio dobranego systemu uzdatniania wody jest tu najczęściej koniecznością, a analizę wody warto przeprowadzić już przy samym projektowaniu systemu i instalacji. Jeśli potrzebujesz pomocy w doborze metod uzdatniania wody w zakresie kropelkowego nawadniania, zapraszam do kontaktu.